OBLICZANIE GŁÓWNYCH PARAMETRÓW SYSTEMÓW WENTYLACJI ODDYMIAJĄCEJ

System oddymiania jest niezbędny do skutecznego usunięcia produktów spalania, które powstają podczas pożaru w pomieszczeniu. Takie systemy muszą być przystosowane do dużych instalacji przemysłowych i domowych. Właściciele domów prywatnych nie mają obowiązku instalowania w swoich domach wentylacji oddymiającej, należy jednak pamiętać, że takie środki ostrożności mogą uratować życie mieszkańców w przypadku pożaru. Konieczne jest zainstalowanie tego systemu do mieszkania nawet na etapie projektowania domu, podczas tworzenia systemu wentylacyjnego.

Polski producent systemów oddymiania: Firma Gulajski: +48 (32) 720 63 91
+48 511 278 787 witryna www: https://www.gulajski.pl/kontakt/

Ściąga przy obliczaniu systemów oddymiania

Tabela, która powinna być pomocna w obliczaniu głównych parametrów systemów wentylacji oddymiającej. Tabela zawiera kluczowe parametry, które należy wziąć pod uwagę przy projektowaniu i obliczaniu systemów oddymiania:

Parametr	Opis	Wzór / Metoda Obliczeniowa
1. Przepływ powietrza (Q)	Ilość powietrza wymagana do usunięcia dymu z danego obszaru.	Q = A × V gdzie A – powierzchnia przekroju (m²), V – prędkość powietrza (m/s)
2. Powierzchnia przekroju kanałów (A)	Wielkość przekroju kanałów wentylacyjnych wymagana do efektywnego odprowadzenia dymu.	A = Q / V gdzie Q – przepływ powietrza (m³/s), V – prędkość powietrza (m/s)
3. Prędkość powietrza (V)	Prędkość przepływu powietrza przez kanały wentylacyjne.	V = Q / A gdzie Q – przepływ powietrza (m³/s), A – powierzchnia przekroju (m²)
4. Liczba wymian powietrza na godzinę (n)	Ilość wymian całkowitej objętości powietrza w pomieszczeniu na godzinę.	n = (Q × 3600) / V_pom gdzie Q – przepływ powietrza (m³/s), V_pom – objętość pomieszczenia (m³)
5. Ciśnienie w kanałach (ΔP)	Ciśnienie wymagane do przemieszczenia powietrza przez system.	ΔP = R × Q² gdzie R – opór kanału (Pa/m³/s²), Q – przepływ powietrza (m³/s)
6. Moc wentylatora (P)	Moc potrzebna do napędzenia wentylatora w systemie.	P = Q × ΔP / η gdzie Q – przepływ powietrza (m³/s), ΔP – ciśnienie (Pa), η – sprawność wentylatora

Przy obliczaniu parametrów systemów wentylacji oddymiającej ważne jest uwzględnienie specyficznych wymagań danego budynku, w tym jego wielkości, kształtu, rodzaju używanych materiałów, a także lokalnych przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego. Warto również skonsultować się z ekspertem w dziedzinie wentylacji oddymiającej, aby zapewnić, że system będzie działał efektywnie i zgodnie z obowiązującymi normami. Takiego eksperta znajdziesz tutaj.

Elementy systemu oddymiania

Wszystkie systemy wentylacji pożarowej przechodzą przez następujące etapy projektowania:

• Przede wszystkim przed przystąpieniem do prac instalacyjnych należy przygotować dokumentację techniczną, opracować projekty, schematy, dokumenty wyjaśniające oraz wykonalność ekonomiczną przyszłych prac.
• Następnie prace instalacyjne są zakończone.
• Następnie wykonaj testy, dostosuj działanie każdego mechanizmu i uruchom system.
• Ostatnim krokiem są prace konserwacyjne.

Oddymianie np. klatek schodowych musi być zorganizowane w taki sposób, aby w przypadku nieoczekiwanego pożaru dym był usuwany przede wszystkim z tych pomieszczeń i części domu, przez które będą z niego ewakuowani mieszkańcy – klatki schodowe i perony, korytarze, szyby wind.

Oddymianie powinno być zaprojektowane tak, aby usuwało nie tylko produkty spalania, ale także świeże powietrze. Aby zapewnić ten stan, najlepiej zastosować wentylację wymuszoną i wywiewną z urządzeniem przeciwdymowym. Dzięki takiemu węzłowi znacznie trudniej jest dostać się do pomieszczenia.

Projektując system wentylacji pożarowej, należy używać sprzętu zaprojektowanego specjalnie dla takich systemów. Jest to konieczne, aby wszystkie używane części nie stopiły się z powodu długotrwałego narażenia na bardzo wysokie temperatury.

Na przykład nie używaj plastikowych kanałów. Oddymianie powinno być wykonane ze specjalnych kanałów wentylacyjnych, które uniemożliwiają ulatnianie się gorącego tlenku węgla. Do takich systemów produkowane są również wentylatory, które mogą pracować wydajnie w każdej, nawet najwyższej temperaturze.

Jednostki kontroli dymu muszą być wyposażone w czujniki wykrywania dymu i gaśnice. Niektóre budynki mogą mieć również zasłony dymne i drzwi przeciwpożarowe. Wszystkie węzły systemu powinny działać harmonijnie – jest to konieczne, aby zmniejszyć ryzyko awarii i zwiększyć wydajność całego systemu.

Główne elementy systemu oddymiania

Oddymianie składa się z następujących elementów:

• zawory i włazy dachowe oddymiające;
• urządzenia do usuwania dymu;
• zadymione przedziały.

Zawory są równomiernie rozmieszczone w całym pomieszczeniu i montowane pod sufitem. Komory dymowe przechowują dym same w sobie, uniemożliwiając jego wypełnienie pomieszczenia, jeśli główny sprzęt nie poradzi sobie z jego objętością.

Wentylacja oddymiająca może być systemem zaworów dymowych, ognioodpornych, normalnie zamkniętych (otwieranych po otrzymaniu alarmu pożarowego) oraz zaworów dwustronnego działania. Każdy z tych systemów ma na celu odizolowanie źródła pożaru i zapobieganie rozprzestrzenianiu się ognia ze źródła na inne części budynku. Muszą być instalowane zgodnie z planem projektu, okresowo sprawdzane i kontrolowane. Takie działania pomagają zapobiegać awariom systemu w krytycznych momentach.

Dym usuwany jest w następujący sposób:

• wentylatory specjalnie zaprojektowane do systemów oddymiania nadciśnienia pompy, która pomaga wtłaczać produkty spalania do kanałów oddymiających;
• Wentylacja wymuszona i naturalna służy do czyszczenia zadymionego obszaru.

Obliczanie głównych parametrów

Przy obliczaniu musisz wziąć pod uwagę cechy każdego pokoju:

• Straty ciepła przez kanały wentylacyjne i otwory drzwiowe.
• W jakim stanie będą okna i drzwi – otwarte czy zamknięte.
• Powierzchnia lokalu.
• Temperatura, jaka może powstać w ogniu.
• Temperatura powietrza na zewnątrz.

Przy obliczaniu wentylacji pożarowej uwzględnia się również zużycie usuwanego z pomieszczenia dymu z uwzględnieniem wszelkich możliwych nieszczelności (szczeliny kanałów wentylacyjnych, luźne zawory).

Obliczenia należy wykonać dla każdego pokoju osobno. Odcinki długie (hale i korytarze) wyposażone są w kilka odbiorników dymu – pomaga to w lepszym usuwaniu dymu z drogi, którą ludzie będą ewakuowani z płonącego budynku. W przypadku pomieszczeń o małej powierzchni wystarczy jeden komin, w przypadku dużych pomieszczeń, a także korytarzy o konfiguracji narożnej wymagane jest kilka urządzeń kominowych.

Prawidłowo zainstalowany sprzęt będzie skutecznie spełniał swoją funkcję tylko wtedy, gdy jest właściwie używany. Taka wentylacja jest sterowana automatycznie lub za pomocą pilota, a wszystkie dane dotyczące pracy systemu znajdują się na komputerze. W przypadku nieoczekiwanego pożaru system komputerowy może podjąć błędną decyzję lub zawieść w najbardziej nieodpowiednim momencie. Aby uniknąć takich sytuacji, system oddymiania musi być obsługiwany ręcznie.

Dlatego przy projektowaniu systemu oddymiania konieczne jest wyposażenie go w sprzęt, który powiadomi na czas.

Ostrzeżenie może być na kilka sposobów:

• Automatyczny. Ta metoda polega na zainstalowaniu wystarczającej liczby czujników czujników, aby po uruchomieniu co najmniej jednego z nich zawory otwarły się automatycznie i włączyły się wentylatory wyciągowe.
• Przesył sygnału do konsoli głównej.
• Ręczne uruchamianie systemu. Ta metoda umieszcza przyciski startowe w dostępnych miejscach.

Wymagania dotyczące systemów oddymiania

• Zgodnie z normami SNiP w każdej części lokalu o łącznej powierzchni 900 m² należy zainstalować co najmniej jedno urządzenie oddymiające. Dym z klatki schodowej i korytarza na dach można usunąć za pomocą specjalnych wentylatorów oddymiających.
• Aby zapobiec przedostawaniu się brudu do łopatek wentylatora, na wlotach kanałów wentylacyjnych należy zainstalować specjalne kratki.
• Pompy muszą utrzymywać co najmniej godzinne obciążenie przy temperaturach powietrza do 600 C.
• Przy temperaturze powietrza 400 C czas pracy pomp musi wynosić co najmniej dwie godziny.
• Co najmniej 19 tysięcy metrów sześciennych dymu powinno przejść przez kanał wydechowy.
• Systemy wentylacji nawiewno-wywiewnej muszą mieć wentylację naturalną i wymuszoną z automatycznym i zdalnym sterowaniem. Budynki należy projektować w taki sposób, aby dym nie mógł rozprzestrzeniać się z obszaru, w którym rozpoczął się pożar, do innych części konstrukcji.
• Zabrania się stosowania wentylacji wymuszonej do sprzątania pomieszczeń, które nie mają naturalnego lub wymuszonego ciągu. Ponadto konwencjonalne systemy nie mogą być instalowane w pomieszczeniach o różnych rodzajach funkcjonalnego zagrożenia pożarowego.
• System powinien oddymiać pomieszczenia, w których wybuchł pożar, a także wszystkie drogi ewakuacyjne.
• Zadaniem systemu wentylacji nawiewno-oddymiającej jest zapewnienie dopływu powietrza oraz powstawanie nadciśnienia w pomieszczeniach przy remizie strażackiej, a także w holach i schodach.
• Wszelkie urządzenia stosowane w instalacji wentylacji przeciwpożarowej powinny zapewniać prawidłową pracę instalacji nawiewno-wywiewnej przez określony czas, w trakcie którego wszystkie osoby mogą być ewakuowane w bezpieczne miejsce.
• Napęd automatyczny instalacji wentylacji pożarowej powinien zostać uruchomiony natychmiast po alarmie pożarowym i automatycznym sprzęcie gaśniczym.
• Zdalne sterowanie powinno odbywać się w dyspozytorni lub za pomocą mechanizmu spustowego, który jest zainstalowany przy wyjściu awaryjnym.
• Po włączeniu wentylacji oddymiającej należy natychmiast wyłączyć klimatyzatory, a także wentylację ogólną i procesową (z wyjątkiem tych systemów wentylacyjnych, od których zależy bezpieczeństwo technologiczne obiektu).
• Nie ma możliwości jednoczesnego gaszenia ognia środkami gaśniczymi z aerozolami, gazami i proszkami.

Znaczenie zbiorników ppoż. w systemach oddymiania

Zbiorniki ppoż., czyli zbiorniki przeznaczone do ochrony przeciwpożarowej, odgrywają kluczową rolę w systemach oddymiania. Ich głównym zadaniem jest gromadzenie i przechowywanie wody, która jest następnie wykorzystywana w celu gaszenia pożarów lub w przypadku systemów oddymiania, do stworzenia „kurtyny wodnej”.

Kurtyna wodna to technika, która wykorzystuje wodę do stworzenia bariery między obszarem pożaru a przestrzenią, która ma zostać ochroniona. Ma to na celu ograniczenie rozprzestrzeniania się dymu i ciepła. W wielu systemach oddymiania, kurtyny wodne są używane wraz z wentylatorami do skierowania dymu i gorących gazów z dachu budynku.

W systemie oddymiania, zbiornik ppoż. może również dostarczać wodę do specjalistycznych dysz oddymiających, które tworzą drobne krople wody, ograniczając rozprzestrzenianie się dymu i ciepła.

Ponadto, woda ze zbiornika ppoż. może być również używana do schłodzenia konstrukcji budynku, co pomaga zapobiegać rozprzestrzenianiu się pożaru.

Podsumowując, zbiorniki ppoż. są kluczowym elementem systemów oddymiania, zapewniając niezbędne źródło wody do tworzenia kurtyn wodnych, schładzania konstrukcji budynku i ograniczania rozprzestrzeniania się dymu i ciepła. Przyczyniają się one do zwiększenia bezpieczeństwa zarówno osób, jak i mienia znajdującego się w budynku.